بچه‏های ما در کامپیوتر دو کار را خوب یاد گرفته‏اند: چت کردن و بازی کردن. شاید گاهی و در شرایطی این دو، بتوانند ابزارهای خوبی باشند برای گذراندن اوقات فراغت ولی هنگامی که تمام وقت ما را بگیرند، می‏شوند بلای جان. به این ترتیب است که بچه‏ها بهترین فرصتهایشان را برای درس خواندن و بالا بردن توان علمی‏شان را از دست می‏دهند. به ویژه بچه‏های هنرستان کامپیوتر که من بیشتر باهاشون سر و کار دارم، در این سالها باید توان فنی خودشان را به ویژه در برنامه‏نویسی افزایش دهند. از سوی دیگر، گاهی بچه‏ها از خسته کننده بودن برنامه‏نویسی گلایه می‏کنند.

امروز می‏خواهم کمی شما را با نرم‏افزاری به نام DarkBasic آشنا کنم که برای برنامه‏نویسی بازی‏ها درست شده است. این بار، شما به جای این که مشغول بازی کردن بشوید، مشغول بازی درست کردن می‏شوید. این کار هم خلاقیت شما را شکوفا می‏کند و هم شما را حتی خیلی خیلی بیشتر از بازی کردن سرگرم می‏کند و هم توانایی‏های فنی شما را بسیار زیاد افزایش می‏دهد. DarkBasic، زبانی بر پایه Basic است (که همه شما در درس برنامه‏سازی آن را به خوبی یاد گرفته‏اید) که از توانایی‏های DirectX در خودش استفاده می‏کند. DirectX خیلی ساده مجموعه از توابع یا APIهایی است که Microsoft برای راحتی کار بازی‏سازان درست کرده است. یکی از کمترین کارهایی که DirectX انجام می‏دهد، نمایش اشیاء سه‏بعدی بر صفحه نمایش است.

خوب، حرف زدن بس است؛ یک نمونه از کدهای DarkBasic را نگاه کنید:

Sync on
sync rate 10
hide mouse

make object cube 1,10

do
`work out the box angle
xPos=rnd(360)
yPos=rnd(360)
zPos=rnd(360)

`rotate the object
rotate object 1, xPos, yPos, zPos

`update the screen
sync
loop

شاید اولش این کد پیچیده به نظر بیاید؛ ولی اگر گام به گام پیش برویم، می‏بینید که چه قدر درست کردن بازی با DarkBasic می‏تواند ساده باشد. در نخستین خط نوشته شده است Sync on. با روشن کردن Sync، تغییرات شما در صفحه نمایش نشان داده می‏شود؛ در صورتی که Sync را خاموش یا off کنید، تغییرات شما تا وقتی که Sync را دوباره روشن نکرده‏اید بر صفحه نمایش نشان داده نمی‏شود.

در خط بعدی FPS یا Frame Per Second لازم برای نمایش بازی شما مشخص شده است. خیلی ساده، میزان فریم‏هایی که در یک ثانیه در بازی شما نمایش داده می‏شود، تعیین شده است. خط بعدی هم نشانگر ماوس را پنهان کرده است.

در خط بعدی با دستور make object یک cube یا مکعب ساخته شده است. پارامتر اول، شماره ID مکعب را مشخص می‏کند که با کمک آن بعدها می‏شود آن را فراخوانی‏اش کرد و با عدد دوم هم می‏شود اندازه Cube را تعیین کرد.

حالا در خطوط بعدی در یک حلقه do .. loop که همیشه ادامه پیدا می‏کند و هیچ شرطی برای خروج از آن تعیین نشده است، شی مورد نظر ما با کمک دستور rotate object چرخانده می‏شود. همان طور که می‏بینید، پارامتر اول 1 یا همان ID است که ما در هنگام ساختن Cube درست کردیم. در آخر هم، دوباره دستور Sync به کار برده شده تا تغییرات ما در صفحه نمایش، نشان داده بشود.

بازی‏های زیادی با DarkBasic درست شده است که می‏توانید بخشی از آنها را در Showcase ببینید.
یک راهنمای گام به گام هم برای یادگیری DarkBasic آماده شده است که می‏توانید آن را در اینجا بخوانید. همین طور یک کتاب 700 صفحه‏ای هم برای آموزش و آشنایی با DarkBasic نوشته شده است. نرم افزار DarkBasic را خیلی ساده با دنبال کردن مثالهایی که در راهنمای آموزشی آن وجود دارد می‏شود یاد گرفت. یادگیری DarkBasic به ویژه برای بچه‏هایی که در هنرستان Visual Basic را خوانده‏اند یا بچه‏های رشته ریاضی دبیرستان که در «کتاب آشنایی با کامپیوتر» را خوانده‏اند بسیار ساده است. اگر چه حدس می‏زنم که مانند همیشه، بچه‏ها از ضعف زبان‏شان و سخت بودن خواندن این راهنما و کتاب گلایه کنند. گلایه نکنید، به جایش یک سر بروید و کلاس زبان ثبت نام کنید. در ضمن، خواندن این کتابها هم چندان سخت نیست. چون که معمولا با زبان انگلیسی ساده نوشته شده و همچنین شما با پیگیری نمونه کدهای زیادی که هم در راهنما و هم در کتاب هست، راحت‏تر می‏توانید آن را بخوانید.

من در گشت و گذارها در اینترنت، یک فایل PDF آموزشی DarkBasic به زبان فارسی هم پیدا کردم. این کتاب 43 صفحه‏ای خیلی کامل نیست ولی مسائل پایه‏ای DarkBasic به خوبی توضیح داده شده است. فایل را می‏توانید از اینجا بارگزاری کنید.

شرکت The Game Creators که سازنده DarkBasic است، افزون بر این نرم‏افزار، نرم‏افزارهای دیگری را هم برای سازندگان بازی‏ها ساخته است که برای نمونه می‏توان 3D Canvas Pro برای مدلینگ و انیمیشن سه‏بعدی و AC3D برای مدل‏سازی سه‏بعدی نام برد. یکی دیگر از نرم‏افزارهای این شرکت، 3D World Studio است که برای ساختن نماها، ساختمان‏ها و به طور کلی یک شهر سه بعدی کاربرد دارد. نرم‏افزارهای کمکی این شرکت برای بازی‏سازان خیلی زیاد است و زمینه‏های مختلفی را شامل می‏شود.

شما هم با کمی تلاش می‏توانید از کار کردن با این برنامه و تست کردن قابلیت‏هایش و باز کردن دموهایش خیلی لذت ببرید؛ از کجا معلوم شاید توانستید یک بازی هم بسازید و شاید بازی‏تان را فروختید و شاید هم مشهور شدید و شاید هم بعدش پولدار شدید (; ولی خداییش اگر مشهور شدید و پولدار، من رو یادتان نرود (: